nguyen dinh luong nguyen dinh luong 1 nguyen dinh luong 2 nguyen dinh luong 3 nguyen dinh luong 4 nguyen dinh luong 5
    Hiệp Định Thương Mại
    Những Bài Viết
   Lượt Truy Cập
Đang online  : 7
Lượt thứ       : 76721

ĐỂ HỘI NHẬP KINH TẾ THÀNH CÔNG HƠN

 

ĐỂ HỘI NHẬP KINH TẾ THÀNH CÔNG HƠN

Nguyễn Đình Lương (*)

Nguyên trưởng đoàn đàm phán HĐTM Việt Nam - Hoa Kỳ (BTA)

 

Nhà nước ta đang quyết liệt

- Việt Nam đang thực thi 8 Hiệp định mậu dịch tự do (MDTD) đó là: Hiệp định MDTD AFTA/ASEAN, các Hiệp định MDTD đa phương như ASEAN - Trung Quốc, ASEAN - Nhật Bản, ASEAN - Ấn Độ, ASEAN - Australia, ASEAN - Newzealand và các Hiệp định MDTD song phương Việt Nam - Chi Lê, Hiệp định đối tác kinh tế Việt - Nhật. Với các hiệp định này Việt Nam có quan hệ MDTD với hầu hết các nước chấu Á, châu Đại Dương

- Việt Nam đang đàm phán 4 Hiệp định MDTD quy mô lớn: Hiệp định đối tác kinh tế toàn diện khu vực RCEP tức là ASEAN + 6 (Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc, Ấn Độ, Australia, Newzealand), Hiệp định đối tác xuyên Thái bình dương TPP với 11 nước, Hiệp định MDTD Việt Nam - EU. Hiệp định MDTD với Liên minh thuế quan Liên bang Nga, Belorus, Kagakstan. Với các hiệp định này Việt Nam sẽ có thêm quan hệ MDTD với hầu hết các nước lớn ở khu vực châu Âu, châu Mỹ. Trong đó Hiệp định TPP là đặc biệt khó, nhưng Việt Nam đã thể hiện quyết tâm tham gia và muốn sớm kết thúc đàm phán.

- Việt Nam cũng đang hối thúc đàm phán các Hiệp định MDTD với Hàn Quốc, với Khu vực MDTD Châu Âu EFTA (Nauy, Thụy Sĩ, Iceland, Liechtenstein) và cũng sẵn sàng tham gia khu vực MDTD châu Á - Thái Bình Dương FTAAP mà Hội nghị thượng đỉnh APEC tại Bắc Kinh vừa qua khởi động lại.

Nghĩa là Việt Nam đang quyết liệt hội nhập ngày càng sâu hơn vào nền kinh tế thế giới.

Còn nhiều chuyện muốn biết, nhiều việc phải làm.

Nhận thức ở Việt Nam hiện nay như Nghị quyết về hội nhập: Hội nhập để "Mở rộng thị trường, tranh thủ thêm vốn, công nghệ, kiến thức quản lý để CNH - HĐH, xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng XHCN".

Hội nhập là để tăng xuất khẩu, thu hút đầu tư, giải quyết công ăn việc làm, là đúng rồi, nhưng không phải chỉ có thế.

Vì chỉ để tăng xuất khẩu và thu hút đầu tư mà ta chỉ biết loay hoay trong cái túi đựng lợi thế nhân công giá rẻ. Một thời gian dài, ai vào đầu tư ta cũng hoan nghênh, đầu tư vào chỗ nào cũng chấp nhận, nên đầu tư nước ngoài, ngoài khai thác tài nguyên, khai thác thị trường, chủ yếu là vào gia công những công đoạn đơn giản nhất của các loại sản phẩm đơn giản.

Có lẽ ta phải nhận thức được rằng hội nhập là để kết nối vào nền kinh tế đang toàn cầu hóa. Phải tìm được điểm kết nối chuẩn (và linh hoạt tăng cao dần theo trình độ phát triển). Xác định được phải làm gì và làm thế nào để kết nối thành công vào các chuỗi giá trị toàn cầu; phải tạo ra những tiền đề vật chất cho sự lan tỏa sâu rộng và nhanh chóng của các chuỗi giá trị.

Kinh tế toàn cầu hóa và cách mạng công nghệ đang tác động mạnh mẽ và đang thay đổi bộ mặt thế giới đương đại, mà cụ thể có thể nêu ra một vài biểu hiện sau đây:

1. Toàn cầu hóa kinh tế góp phần làm thay đổi cấu trúc quan hệ quốc tế.

Bạn và thù nay đều trở thành đối tác hợp tác, đối thủ cạnh tranh. Với Việt Nam ta kẻ thù nguy hiểm đang trở thành đối tác hợp tác toàn diện, đối thủ cạnh tranh. vừa phải thúc đẩy hợp tác, vừa phải cảnh giác đề phòng. Đồng chí, anh em láng giềng của ta nay vừa là đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, vừa là đối thủ cạnh tranh trên mọi nẻo đường, mọi trận địa, vừa là bạn vừa là thù, họ đang chiếm biển đảo của ta.

Trong quan hệ phức tạp chồng chéo, đan xen đó, ta cần hội nhập sâu hơn với thế giới để hóa giải các mối quan hệ và hòa giải để phát triển, hòa giải dân tộc, hòa giải quốc tế.

2. Toàn cầu hóa và cách mạng công nghệ đang làm thay đổi sâu sắc nền kinh tế thế giới, đang đổi mới mô hình kinh tế, đang cấu trúc lại nền kinh tế toàn cầu.

Cùng với những thay đổi về quy mô, về cơ cấu kinh tế và cài đặt lại hệ thống phân công lao động quốc tế, toàn cầu hóa đang kết nối các nền kinh tế với nhau ngày càng chặt chẽ, đang tạo ra một mô hình kinh tế mới khác biệt với các nền kinh tế trong lịch sử, tạo ra thị trường toàn cầu hóa liên kết mọi thị trường quốc gia.

- Dạo một vòng qua các phố buôn bán kinh doanh ta nhận ra ngay rằng: Toàn cầu hoá đang dẹp xoá đi nhiều ngành công nghiệp cũ, nhiều thị trường cũ, và đang làm nảy sinh và phát triển nhiều ngành kinh tế mới,  nhiều sản phẩm mới, nhiều loại hình dịch vụ mới.

- Chiếc máy bay Boing, chiếc xe du lịch  của hãng Toyota, chiếc máy tính xách tay Dell … đều được sản xuất tại hàng trăm nhà máy trên hàng chục quốc gia, mỗi nơi làm một bộ phận trong đó có cả ở Việt Nam.

- Chiếc điện thoại cầm tay Samsung sản xuất ở thị trấn Yên Phong, Bắc Ninh. Nó là "Made in Việt Nam", được xuất khẩu đi khắp thế giới. Nó được lắp ráp bằng linh phụ kiện gần 100 công ty từ nhiều nước khác nhau, trong đó mấy công ty Việt Nam mới làm được cái bao đựng máy.

Thế đấy, dưới sự chỉ huy của các tập đoàn đa quốc gia, kinh tế các quốc gia đang kết nối với nhau ngày càng sâu, càng chặt và đang hình thành những chuỗi giá trị trong đó sản xuất ở đâu, tiêu thụ ở đâu. Ở đâu giỏi hơn, có trình độ cao hơn thì sản xuất bộ phận phức tạp, ở đâu kém hơn thì sản xuất bộ phận đơn giản, ở đâu giàu nguồn nguyên liệu thì sản xuất bộ phận cần nhiều nguyên liệu. Việt Nam ta hiện nhiều lao động rẻ ta xung phong cung cấp thợ đạp máy khâu, cầm mỏ hàn, nhân viên bảo vệ nhà xưởng.

3. Toàn cầu hóa kinh tế và cách mạng công nghệ đang cấu trúc lại các mối quan hệ quản lý và sở hữu trong sản xuất và trên thị trường

Trong thời đại toàn cầu hóa, các tập đoàn, các nhà tư bản, không phải ai cũng phấn đấu xây dựng nhiều nhà máy, không phải ai cũng lo tăng tài sản cố định. Nhiều người chỉ quan tâm bảo vệ và làm tăng giá trị thương hiệu của mình.

Các thương hiệu lớn như CoCa-Cola, McDonald - họ không xây dựng nhà máy, họ chỉ đi bán danh, tức nhượng quyền thương hiệu và thu tiền.

Trong thời đại mà người ta thường nói, toàn cầu hóa là CoCa-Cola hóa, McDonald hóa, trên rừng dưới biển đều thích uống Coaca-Cola, tuổi trẻ da trắng, da màu đều khoái khẩu với các món ăn nhanh McDonald thì các ông chủ tha hồ mà nhượng quyền thương hiệu đi khắp thế giới và tiền cứ chảy về như suối.

- Tập đoàn viễn thông Sisco có trụ sở ở San Jose, California, Hoa Kỳ, sản xuất thiết bị mạng bán khắp toàn cầu. Tập đoàn có 34 nhà máy sản xuất thiết bị Sisco, nhưng Sisco chỉ sở hữu có 2 nhà máy, còn lại 32 nhà máy Sisco đó là do các ông chủ khác ở các nước khác sở hữu.

Sisco chỉ giữ bản quyền thương hiệu Sisco và Sisco quyết định sản xuất gì bao nhiêu, ở đâu, bán đi đâu, giá bao nhiêu.

- Năm 2005, tập đoàn Nike Việt Nam có 39 nhà máy, ở TP Hồ Chí Minh và các tình lân cận (hôm nay thì nhiều hơn) sản xuất giày thể thao và dụng cụ, áo quần thể thao, xuất khẩu đi Mỹ và châu Âu. Nike Việt Nam không sở hữu một nhà máy nào cả. Ông chủ 39 nhà máy Nike đó là người Đài Loan, Hàn Quốc, Hồng Kông (có thể trước đây là thợ đạp máy khâu hoặc con cháu những người thợ đạp máy khâu) sang Việt Nam tổ chức xí nghiệp 100% vốn nước ngoài thuê công nhân Việt Nam sản xuất theo đơn đặt hàng của Nike. Nike giữ bản quyền thương hiệu Nike và Trung tâm Nike ở bang Oregon, Hoa Kỳ điều hành qua mạng quyết định sản xuất gì, bao nhiêu, mẫu mã nào, xuất khẩu đi đâu, giá bao nhiêu.

- Sản phẩm của tập đoàn Microsoft đang có mặt khắp chân trời góc biển. Nhưng sở hữu của Microsoft chủ yếu là cái đầu của họ, là những thứ trong cái đầu của họ. Những thứ sờ thấy được trong tài sản cố định của Microsoft chỉ vài chục tỷ đô trong số tài sản hiện trên thị trường chứng khoán gần trăm tỷ.

4. Toàn cầu hóa đã thống nhất hệ thống sản xuất và tiêu thụ.

Sản xuất và tiêu thụ đã là một quá trình liên hoàn; Các hãng, các tập đoàn đã tạo ra một mạng lưới đa lãnh thổ bao gồm:

- Sản xuất linh kiện

- Lắp ráp sản phẩm

- Phân phối

- Trung tâm nghiên cứu và phát triển

- Trung tâm tài chính và kế toán

Những sản phẩm họ sản xuất ra họ đưa vào hệ thống tiêu thụ của họ có ở khắp nơi trên thế giới.

Tập đoàn Sam Sung đưa linh phụ kiện vào Việt Nam gia công hàng triệu chiếc đèn hình, rồi họ đưa đi các cơ sở lắp ráp của họ ở các nơi khác lắp ti vi hoàn chỉnh (không phải là của Việt Nam xuất khẩu). Điện thoại Sam Sung "Made in "Vietnam" của hãng Sam Sung, Chipset, CPU Maswell "Made in Việt Nam" của Intell là họ đưa linh phụ kiện vào lắp rồi đưa vào các trung tâm phân phối của họ khắp thế giới (không phải là do Việt Nam xuất khẩu).

Một nửa hệ thống thương mại thế giới hôm nay là trao đổi nội bộ của các hãng ngoài phạm vi thị trường. Các hãng tự quyết định phương thức và phương tiện vận tải và quyết định giá cả. (nên việc truy tìm nơi "gửi giá" không phải là chuyện lúc nào cũng dễ dàng).

5. Toàn cầu hóa và cách mạng công nghệ đang làm thay đổi bộ mặt xã hội Việt Nam

Việt Nam mở cửa với thế giới, hội nhập với kinh tế thế giới vài chục năm nay mà đất nước ta đổi thay đã nhiều.

- Ngoài việc nổi tiếng là một quốc gia xuất khẩu gạo, cafe, hạt tiêu, hạt điều hàng đầu thế giới; Thế giới hôm nay biết thêm Việt Nam là quốc gia xuất khẩu nhiều hàng may mặc, giày dép chỉ kém sau Trung Quốc. Chỉ năm ngoái trở lại đây, với sản phẩm Samsung "Made in Việt Nam", Việt Nam đã trở thành một địa chỉ xuất khẩu điện thoại cầm tay khắp thế giới, và chipset, CPU Haswell "Made in Việt Nam" của tập đoàn Intel Việt Nam đang từng bước được cung cấp khắp toàn cầu. (Việt Nam chủ yếu được cái tiếng, cái danh và một ít đồng tiền công lắp ráp, gia công). Việt Nam sẽ còn nổi tiếng nữa khi các tập đoàn đa quốc gia khác đang vào, Việt Nam đang hứa hẹn trở thành cứ điểm sản xuất toàn cầu của nhiều hãng đa quốc gia.

Quy mô kinh tế, cơ cấu kinh tế, quan hệ sản xuất đang thay đổi.

Những chuyện như vậy chỉ có thể xảy ra trong bối cảnh của toàn cầu hóa kinh tế.

- Mặc dù hiện nay ở Việt Nam vẫn còn người nghèo, người đói, ở nông thôn Việt Nam vẫn có nơi chưa có điện, ở ngoại thành Thủ đô Hà Nội vẫn còn nơi chưa có nước sạch, nhưng mặt bằng kinh tế - xã hội đã cao hơn, sáng hơn nhiều, đời sống người dân đã cao hơn hẳn so với cả chiều dài lịch sử.

Hôm nay, Việt Nam đã có tỷ phú đô la, đã có hàng trăm triệu phú, số người giàu ở Việt Nam đang tăng nhanh cả ở thành thị, cả ở nông thôn. Cuộc sống con người của mỗi chúng ta cũng có những thay đổi kỳ diệu, thể hiện trong phương tiện sinh hoạt, phương tiện học tập, phương tiện công tác

Rõ ràng là hoa lộc của toàn cầu hóa đang rơi rụng xuống mảnh đất này nhờ Nhà nước ta quyết liệt hội nhập.

- Cũng nên thẳng thắn nói với nhau rằng, vì những lý do khách quan và chủ quan con đường hội nhập vào kinh tế toàn cầu hóa của Việt Nam đang bị níu kéo bởi một đống giây rợ lằng nhằng: nào là bệnh tham nhũng trầm kha, nào là sự phân biệt đối xử giữa các thành phần kinh tế làm cho môi trường kinh tế vẫn đục, không có cạnh tranh lành mạnh, nào là năng suất lao động quá thấp so với bất kỳ ai, nào là tụt hậu ngày càng xa so với các nước láng giềng, nào là nợ công đang là sức ép lớn, nào tiền đóng thuế của dân không đủ để nuôi bộ máy quá cồng kềnh của hệ thống chính trị v.v…

Chúng ta mong mỏi và đòi hỏi Nhà nước ta phải xử lý tốt hơn, để công cuộc hội nhập nhiều thành công hơn.

Cần một hệ tư duy toàn cầu

- Toàn cầu hóa là một quá trình năng động, là sự hội tụ giữa các quốc gia, các nền kinh tế, các thị trường và cách mạng công nghệ. Không một quốc gia nào đứng ngoài kinh tế toàn cầu hóa. Không một quốc gia nào đứng tách mình ra khỏi thương mại toàn cầu và dòng vốn đầu tư quốc tế.

Toàn cầu hóa kinh tế phát triển trên nền tảng kinh tế thị trường; nó hình thành riêng cho mình một hệ thống luật, một hệ thống luật thông thoán g, cởi mở, minh bạch, không rào cản, không có phân biệt đối xử.

Trong nền kinh tế toàn cầu hóa các nền kinh tế quốc gia gắn kết với nhau ngày càng chặt chẽ và cạnh tranh ngày càng gay gắt vừa tạo cơ hội vừa tạo áp lực buộc các quốc gia phải nắm bắt được cơ hội, chủ động tìm cách khai thác cơ hội, nhìn thấy trước là tránh được càng nhiều càng tốt các tác động tiêu cực.

Muốn làm ăn trên phạm vi toàn cầu, muốn thành công trong kinh tế toàn cầu hóa phải có tầm tư duy toàn cầu, phải nắm được quy luật vận động của toàn cầu hóa. Tư duy và cách làm ăn thời bao cấp hoàn toàn không còn thích hợp trong thời đại toàn cầu hóa. Cách làm duy ý chí, theo ý muốn chủ quan của mình sẽ không dẫn đến thành công. Những trải nghiệm của 30 năm thực hiện công nghiệp hoá - hiện đại hoá và 20 năm thực hiện nội địa hoá ngành ô tô ở Việt Nam ta đã đủ để có cảm giác chát chua.

Toàn cầu hóa đòi hỏi các quốc gia phải có những Nhà nước năng động, thông minh, chất lượng, có những Nhà nước trí tuệ, phải có những bộ máy có khả năng quản lý tốt thị trường tự do, một bộ máy có khả năng hướng dẫn cho dân, cho doanh nghiệp sáng tạo và thành công. Một bộ máy nhà nước chỉ loay hoay lo cờ, đèn, kèn, trống, chỉ có họp với bàn, chỉ biết xin và cho, chỉ thích chia và phát, thì không biết đến mùa nào hội nhập mới thành công như mong muốn.


 

      Giới Thiệu

TÁC GIẢ

    NGUYỄN ĐÌNH LƯƠNG

Sinh năm: Canh Thìn 1940
Quê Quán: Làng Thịnh Lạc, xã Hùng Tiến, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An.
Chỗ ở hiện nay: 179 Đặng Tiến Đông, Gò Đống Đa, Hà Nội
Có thâm niên hơn 20 năm đàm phán thương mại cấp Chính phủ, bắt đầu là các Hiệp định với Liên Xô, với tất cả các nước Xã hội chủ nghĩa, sau đó là với các nước khác như Xin-ga-po, Ca-na-đa, Na Uy, Thụy Sỹ,.. và kết thúc là Hiệp định Thương Mại song phương Việt Nam – Hoa Kỳ.

 
|
Hiệp Định Thương Mại Việt Nam - Hoa Kỳ
|
|

Thiết kế website