nguyen dinh luong nguyen dinh luong 1 nguyen dinh luong 2 nguyen dinh luong 3 nguyen dinh luong 4 nguyen dinh luong 5
    Hiệp Định Thương Mại
    Những Bài Viết
   Lượt Truy Cập
Đang online  : 3
Lượt thứ       : 72661

Chương IV

Chương IV
PHÁT TRIỂN QUAN HỆ ĐẦU TƯ

Chương này gồm 15 điều, các phụ lục II, I và Thư trao đổi
Trong quá trình đàm phán, Việt Nam đàm phán trên nguyên tắc chấp nhận một số lĩnh vực và vấn đề mà trên thực tế đã thực hiện hoặc có chủ trương thực hiện trong thời gian tới, đồng thời giữ vững những vấn đề có tính nguyên tắc nhằm bảo đảm chủ quyền, lợi ích của Việt Nam và không gây xáo trộn lớn đến công tác quản lý Nhà nước đối với hoạt động đầu tư nước ngoài. Phần lớn những điều khoản đã đạt được thỏa thuận với Hoa Kỳ là những vấn đề hiện nay chính Nhà nước ta đang tìm biện pháp xử lý nhằm nâng cao tính hấp dẫn, cạnh tranh của môi trường đầu tư, duy trì và củng cố lòng tin của nhà đầu tư nước ngoài trong khi các nước đang tăng cường cạnh tranh thu hút đầu tư nước ngoài (như: mở rộng lĩnh vực thu hút đầu tư; giảm chi phí đầu tư; mở rộng quyền tự do của doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; đơn giản hóa thủ tục liên quan đến việc sử dụng đất đai, tuyển dụng lao động, chuyển giao công nghệ…).
Hai Bên đã đạt được thỏa thuận những nội dung cơ bản sau:
KHÁI QUÁT
Hiệp định bao gồm một tập hợp các quy định thúc đẩy đầu tư qua biên giới giữa hai lãnh thổ. Cùng với các vấn đề khác, nội dung các quy định trong Hiệp định bao gồm việc đảm bảo chế độ đối xử Tối huệ quốc (MFN) và đối xử quốc gia; nghiêm cấm hành động tước quyền sở hữu mà không thanh toán bồi thường một cách nhanh chóng, đầy đủ, và có hiệu quả; quyền lựa chọn các nhân viên quản lý cao cấp; chuyển vốn ra nước ngoài; bảo đảm sự đối xử công bằng, thỏa đáng và sự bảo hộ an toàn, đầy đủ, sự đối xử phù hợp với pháp luật tập quán quốc tế, và không áp dụng các biện pháp bất hợp lý và phân biệt đối xử; nghiêm cấm các yêu cầu về chuyển giao công nghệ và các biện pháp đầu tư liên quan đến thương mại (TRIMS). Các Bên cũng chấp thuận việc đưa ra giải quyết bằng trọng tài giữa nhà đầu tư và một quốc gia các tranh chấp nảy sinh từ Hiệp định, một sự chấp thuận đầu tư hoặc một thỏa thuận đầu tư. Hai Bên bảo lưu đối với một số quy định của Hiệp định.
Các nghĩa vụ của các bên cũng áp dụng cho một doanh nghiệp nhà nước khi doanh nghiệp này thực hiện quyền quản lý nhà
nước, hành chính hoặc chức năng khác như chính quyền do Chính phủ ủy nhiệm.
Các khoản đầu tư được bảo hộ
Các khoản đầu tư Hiệp định bảo hộ bao gồm tất cả các đầu tư trên lãnh thổ của một Bên do các công ty hoặc công dân của Bên kia sở hữu và kiểm soát, và bao gồm, cùng với những thứ khác, các công ty và doanh nghiệp, vốn góp và các quyền lợi khác trong một công ty; các quyền theo hợp đồng, tài sản hữu hình và vô hình, các quyền sở hữu trí tuệ, và các quyền theo quy định của pháp luật bao gồm các giấy phép và sự cho phép.
Hiệp định được áp dụng đối với tất cả các khoản đầu tư đang tồn tại vào thời điểm Hiệp định có hiệu lực cũng như các khoản đầu tư được thành lập hoặc mua lại sau đó.
Đối xử quốc gia và đối xử Tối huệ quốc
Các Bên phải dành sự đối xử quốc gia hoặc đối xử Tối huệ quốc, tùy thuộc sự đối xử nào tốt hơn, đối với việc thành lập, mua lại, quản lý, điều hành, vận hành, bán hoặc định đoạt bằng cách khác các tài khoản đầu tư theo Hiệp định. Các doanh nghiệp Nhà nước cũng phải dành cho các khoản đầu tư đối xử quốc gia hoặc đối xử Tối huệ quốc, phụ thuộc vào một số hạn chế về giá và phí đối với các hàng hóa và dịch vụ do Chính phủ Việt Nam kiểm soát. Các lĩnh vực ngoại lệ cụ thể đối với chế độ đối xử quốc gia và đối xử Tối huệ quốc của các bên được quy định tại Phụ lục của Hiệp định.
Tiêu chuẩn về đối xử
Các bên phải dành cho các khoản đầu tư theo Hiệp định sự đối xử công bằng và thỏa đáng, sự bảo hộ an toàn và đầy đủ không kém thuận lợi hơn sự đối xử theo yêu cầu của các quy tắc áp dụng của pháp luật tập quán quốc tế. Các bên cũng không áp dụng các biện pháp bất hợp lý và phân biệt đối xử để gây phương hại đối với việc quản lý, điều hành, vận hành, và bán hay định đoạt bằng cách khác các khoản đầu tư theo Hiệp định.
Tước quyền sở hữu và bồi thường thiệt hại
Một bên không thể tước quyền sở hữu một khoản đầu tư trừ khi tiến hành vì mục đích công cộng, theo phương thức không phân biệt đối xử, phù hợp với thủ tục luật định và các nguyên tắc chung về đối xử được mô tả như trên, và dựa trên việc thanh toán bồi thường nhanh chóng, đầy đủ và có hiệu quả.
Các nhà đầu tư được phép đưa khiếu nại về một biện pháp về thuế liên quan đến việc tước quyền sở hữu ra giải quyết tại một tổ chức trọng tài quốc tế. Tuy nhiên, nhà đầu tư cần trước hết đưa vấn đề ra các cơ quan có thẩm quyền về thuế của cả hai Bên xem xét. Nếu trong vòng 9 tháng, các cơ quan thuế của cả hai Bên đồng ý rằng biện pháp về thuế không liên quan gì đến việc tước quyền sở hữu, thì nhà đầu tư không thể đưa vấn đề ra giải quyết tại tổ chức trọng tài.
Nguyên tắc đối xử Tối huệ quốc và đối xử quốc gia được áp dụng khi một bên tiến hành các biện pháp liên quan đến các tổn thất do chiến tranh xung đột vũ trang hoặc các sự kiện tương tự. Việc bồi thường phải được thực hiện khi các tổn thất này nảy sinh trong thời gian xảy ra các sự kiện đó là hậu quả của việc Chính phủ trưng dụng hoặc phá hủy một cách không cần thiết toàn bộ hay một phần khoản đầu tư.
Các biện pháp đầu tư liên quan đến thương mại
Không Bên nào được áp dụng bất kỳ biện pháp đầu tư liên quan đến thương mại TRIMS nào không phù hợp với Hiệp định dựa vào Danh mục minh họa các biện pháp TRIMS bị cấm của Hiệp định TRIMS bao gồm, cùng với các biện pháp khác, các biện pháp như yêu cầu về tỉ lệ nội địa hóa.
Tại thời điểm Hiệp định có hiệu lực, các bên phải loại bỏ các yêu cầu về cân bằng thương mại và kiểm soát ngoại hối đối với nhập khẩu được quy định trong Danh mục minh họa của Hiệp định TRIMS. Việt Nam đồng ý loại bỏ tất cả các biện pháp TRIMS khác trong vòng 5 năm kể từ khi Hiệp định có hiệu lực, hay vào ngày được yêu cầu theo quy định và điều kiện Việt Nam gia nhập WTO, tùy thuộc thời điểm nào sớm hơn.
Chuyển tiền
Việc chuyển tiền liên quan đến một khoản đầu tư theo Hiệp định sẽ được tiến hành bằng đô la Mỹ hoặc bất kỳ đồng tiền tự do sử dụng. Trong mọi trường hợp, việc chuyển tiền sẽ được phép như được thỏa thuận trong một chấp thuận đầu tư hoặc thỏa thuận đầu tư. Các Bên dành đối xử quốc gia hoặc đối xử Tối huệ quốc, tùy thuộc sự đối xử nào tốt hơn, đối với mọi khoản chuyển tiền.
Một Bên có thể ngăn cản một khoản chuyển tiền thông qua việc áp dụng một cách công bằng, không phân biệt đối xử và trung thực pháp luật của mình liên quan đến phá sản, mất khả năng thanh toán hoặc bảo vệ quyền của các chủ nợ, phát hành, kinh doanh, hoặc buôn bán các chứng khoán, hợp đồng kỳ hạn, hoặc các sản phẩm tài chính phát sinh, các báo cáo hoặc chứng từ chuyển tiền, các tội phạm hình sự hoặc chấp hành án hình sự, hoặc bảo đảm sự tuân thủ nguyên tắc các quyết định hoặc bản án trong tố tụng tư pháp hay hành chính.
Các bảo lưu
a) Việt Nam bảo lưu vĩnh viễn chế độ đối xử quốc gia đối với các lĩnh vực: phát thanh, truyền hình, sản xuất, xuất bản và phát hành các sản phẩm văn hóa; đầu tư trong lĩnh vực bảo hiểm, ngân hàng; môi giới, kinh doanh chứng khoán và các dịch vụ có liên quan khác; thăm dò khai thác khoáng sản; xây dựng lắp đặt, vận hành và bảo trì phương tiện viễn thông, xây dựng và vận hành cảng biển, cảng sông, vận hành và bảo trì ga hàng không; vận tải hàng hóa và hành khách bằng đường hàng không, đường bộ, đường sắt, đường biển, đường sông; đánh bắt cá và hải sản, kinh doanh bất động sản.
Đối với những lĩnh vực nói trên, Việt Nam bảo lưu quyền dành những ưu đãi cao hơn cho các nhà đầu tư trong nước so với các nhà đầu tư nước ngoài.
Việt Nam cũng bảo lưu đối xử quốc gia liên quan đến quyền sở hữu đất đai và nhà ở, các hình thức hỗ trợ của Nhà nước dành cho doanh nghiệp trong nước (như giao đất; được vay vốn tín dụng ưu đãi, hỗ trợ thực hiện chương trình nghiên cứu - phát triển, đào tạo và các hình thức hỗ trợ khác của Chính phủ); mua cổ phần của các doanh nghiệp nhà nước; duy trì không thời hạn chế độ cấp phép đầu tư đối với các dự án Nhóm A đầu tư thuộc thẩm quyền quyết định của Thủ tướng Chính phủ.
b) Việt Nam bảo lưu có thời hạn các lĩnh vực và biện pháp sau:
Về yêu cầu gắn đầu tư nước ngoài với xuất khẩu và việc gắn thực hiện dự án đầu tư với yêu cầu phát triển nguồn nguyên liệu trong nước:
- Sau 5 năm kể từ khi Hiệp định có hiệu lực Việt Nam bỏ quy định yêu cầu các công ty Hoa Kỳ đầu tư vào các ngành chế biến giấy, dầu thực vật, đường, mía, sữa, gỗ (trừ dự án sử dụng gỗ nhập khẩu từ nước ngoài) phải đầu tư vào việc phát triển nguồn nguyên liệu trong nước.
- Sau 7 năm kể từ ngày Hiệp định có hiệu lực Việt Nam mới bỏ quy định yêu cầu của các công ty Hoa Kỳ phải xuất khẩu từ 80% trở lên các sản phẩm thuộc các dự án sản xuất xi măng các loại, sơn và sơn xây dựng, gạch ốp lát và sứ vệ sinh, nhựa PVC và các sản phẩm nhựa khác, hàng may mặc, giày dép, thép xây dựng, bột giặt, săm lốp ô tô và xe máy, phân NPK, thuốc lá, giấy (gồm giấy in, giấy viết, giấy photocopy).
Về chế độ đăng ký cấp giấy phép đầu tư nước ngoài, Việt Nam sẽ tiếp tục thực hiện chế độ thẩm định cấp giấy phép đầu tư đối với các ngành sau:
- Phát thanh, truyền hình, sản xuất, xuất bản và phân phối các sản phẩm văn hóa; xây dựng và vận hành cảng biển, cảng sông, ga hàng không; khu văn hóa và du lịch, giải trí; vận tải hàng hóa và hành khách bằng đường bộ, đường hàng không, đường sắt, đường biển, đường sông; đánh bắt cá và hải sản; bảo hiểm; ngân hàng; xây dựng lắp đặt, vận hành và bảo trì phương tiện viễn thông; môi giới, kinh doanh chứng khoán, tiền tệ và các dịch vụ liên quan khác, kinh doanh bất động sản; các dự án phát triển hạ tầng công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao.
- Các dự án thuộc ngành điện lực, khai thác và chế biến khoáng sản, luyện kim, xi măng, hóa chất, nông nghiệp có vốn đầu tư trên 40 triệu USD trở lên, Việt Nam sẽ xem xét nâng mức giới hạn về vốn nói trên khi các lĩnh vực này phát triển.
- Các dự án sử dụng đất nông nghiệp, đất đô thị từ 5 hécta trở lên và đất khác từ 50 hécta trở nên; dù các dự án có còn nằm trong danh sách liệt kê trong lĩnh vực này phát triển hay không.
Các lĩnh vực còn lại Việt Nam thực hiện chế độ đăng ký cấp phép đầu tư với lộ trình từ 2 đến 9 năm sau khi Hiệp định có hiệu lực tùy theo từng ngành.
Về giá, phía một số dịch vụ, hàng hóa do Nhà nước quản lý
Việc áp dụng một giá đối với hàng hóa và dịch vụ được thực hiện với lộ trình: 2 năm đối với phí đăng kiểm phương tiện vận tải, phí cảng biển quốc tế và cước thuế bao điện thoại nội hạt; 4 năm đối với giá điện và giá vận tải hàng không; giá phí các hàng hóa, dịch vụ khác.
Phía Hoa Kỳ duy trì ngoại lệ đối với các nghĩa vụ dành đối xử quốc gia và đối xử Tối huệ quốc trong các lĩnh vực; năng lượng nguyên tử; môi giới hải quan; cấp giấy phép cho hoạt động truyền thông quảng bá, khai thác dịch vụ công cộng, hoặc các trạm vô tuyến vũ trụ, công ty thông tin vệ tinh COMSAT; các trợ cấp hoặc hỗ trợ, bao gồm các chương trình hỗ trợ vay vốn của Chính phủ, bảo lãnh và bảo hiểm; lắp đặt cáp ngầm dưới biển và các biện pháp của tiểu bang và địa phương mà Hoa Kỳ ban hành hoặc duy trì đối xử quốc gia theo các Hiệp định đầu tư song biên của mình ký từ ngày 01 tháng 01 năm 1995 đến ngày Hiệp định này có hiệu lực.
Hoa Kỳ có thể ban hành hoặc duy trì các ngoại lệ về đối xử Tối huệ quốc và đối xử quốc gia trong lĩnh vực: thủy sản, vận tải hàng không, vận tải biển và các dịch vụ có liên quan; ngân hàng; bảo hiểm; chứng khoán và các dịch vụ tài chính khác; cho thuê quyền khai thác khoáng sản và quyền lắp đặt đường ống đi qua đất của Chính phủ; truyền tín hiệu vệ tinh một chiều tới tận nhà (DTH) các dịch vụ truyền hình qua vệ tinh quảng bá trực tiếp (DBS) và dịch vụ âm thanh kỹ thuật số.
Những ngoại lệ này của Hoa Kỳ đều có trong các Hiệp định đầu tư song biên và Hoa Kỳ ký với các nước khác. Tuy nhiên khi Hoa Kỳ áp dụng các ngoại lệ có hại cho Việt Nam thì Việt Nam cũng có quyền áp dụng các biện pháp để cân bằng lại.

      Giới Thiệu

TÁC GIẢ

    NGUYỄN ĐÌNH LƯƠNG

Sinh năm: Canh Thìn 1940
Quê Quán: Làng Thịnh Lạc, xã Hùng Tiến, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An.
Chỗ ở hiện nay: 179 Đặng Tiến Đông, Gò Đống Đa, Hà Nội
Có thâm niên hơn 20 năm đàm phán thương mại cấp Chính phủ, bắt đầu là các Hiệp định với Liên Xô, với tất cả các nước Xã hội chủ nghĩa, sau đó là với các nước khác như Xin-ga-po, Ca-na-đa, Na Uy, Thụy Sỹ,.. và kết thúc là Hiệp định Thương Mại song phương Việt Nam – Hoa Kỳ.

 
|
Hiệp Định Thương Mại Việt Nam - Hoa Kỳ
|
|

Thiết kế website